Cảm nhận tinh hoa văn hóa Nam Bộ qua “Lục tỉnh cầm ca”

Bằng tình yêu mãnh liệt với văn hóa của Nam Bộ, NXB Văn hóa - Văn nghệ, nhóm Đối thoại văn hóa cộng đồng và công ty TNHH Vang vọng trống chầu đã hợp tác cho ra đời bộ sách “Lục tỉnh cầm ca”.

“Từ xưa đến nay, Nam Bộ luôn là một vùng đất đa dạng các loại hình văn hóa nghệ thuật, mảnh đất trời phú này thâu hóa tất cả những gì từ nơi khác hội tụ về đây. Thêm vào địa thế là ngã ba đường, kết nối với các luồng thông thương từ những nơi khác, giao thoa văn hóa với các vùng tạo nên bản sắc nghệ thuật vô cùng sinh động với nhiều dạng thức đặc sắc, đặc biệt nhất chính là trong các loại hình diễn xướng nơi đây”- nhóm tác giả chia sẻ Lục tỉnh cầm ca là bộ sách mang đậm nét văn hóa nghệ thuật Nam Bộ.

Nhóm tác giả, nghệ sĩ biểu diễn chụp hình lưu niệm tại buổi ra mắt sách 

Sau khi tham vấn cùng các nhà nghiên cứu về văn hóa Nam Bộ, cuối năm 2017 nhóm Đối thoại văn hóa cộng đồng (CCD) đã khởi động dự án Diễn xướng Nam Bộ và gặt hái được thành công ngay lần đầu “mở màn”. Thừa thắng xông lên, CCD tiếp tục với dự án mới là Thư viện diễn xướng Nam Bộ Lục tỉnh cầm ca, trong đó, Lục tỉnh cầm ca là một trong những hoạt động của dự án trên. Bộ sách có tổng cộng bốn quyển: Đường vào hát bội, Đường vào diễn xướng dân gian Nam Bộ, Đường vào đờn ca tài tử, Đường vào cải lương - bốn quyển sách với bốn nội dung tưởng chừng khác nhau nhưng khi tham khảo, độc giả có thể thấy được mối liên kết sâu sắc của từng tác phẩm khi trở thành một thể thống nhất. Điều đặc biệt hơn nữa, trong mỗi quyển sách có tích hợp các bài minh họa độc đáo bằng mã QR code để người đọc có thể vừa xem sách, vừa lắng nghe, vừa thưởng thức các bài biểu diễn, từ đó hiểu rõ hơn về loại hình nghệ thuật mình quan tâm.  

Chia sẻ với độc giả cũng như mọi người có mặt tại buổi ra mắt, ông Phan Khắc Huy, người sáng lập CCD cho biết: “Lục tỉnh cầm ca ngoài mục đích giới thiệu nghệ thuật cổ truyền đặc sắc của Nam Bộ đến bạn đọc, bộ sách còn hướng đến bước đầu thể nghiệm một giáo trình dẫn nhập, giúp các bạn trẻ tiếp cận và tìm hiểu nghệ thuật cổ truyền một cách dễ dàng và sinh động hơn”. 

Ông Phan Khắc Huy (ngoài cùng, bên trái) đại diện nhóm tác giả Lục tỉnh cầm ca trong buổi giao lưu

Bộ sách Lục tỉnh cầm ca là sự đúc kết đơn giản nhưng đầy đủ của nhóm tác giả qua quá trình mài mò nghiên cứu, học thuật. Sau đó được thể hiện qua hình ảnh, âm thanh, video bằng hành động quét code QR trong mỗi quyển sách. Từ đó người đọc dễ dàng hình dung bối cảnh lịch sử, quá trình hình thành và phát triển của các loại hình diễn xướng, sân khấu hóa chất liệu âm nhạc, nghệ thuật cổ truyền bằng góc nhìn đương đại, làm cầu nối cho các thể hệ diễn viên với khán giả trẻ để cùng nhau giữ gìn và phát triển vốn văn hóa cổ truyền của dân tộc. 

 Nghệ sĩ và học viên biểu diễn trích đoạn Lữ Bố - Điêu Thuyền

“Nếu ngày nay người trẻ vẫn còn thờ ơ với nghệ thuật truyền thống, chẳng qua là họ không có cơ hội để tiếp cận, hoặc chưa được tiếp cận đúng cách. Chúng tôi tin rằng, nếu người trẻ được trang bị đầy đủ kiến thức thì họ sẽ yêu mến các bộ môn nghệ thuật truyền thống, truyền tải đến người trẻ cách thưởng thức nghệ thuật truyền thống nói chung và hát bội nói riêng” - Nguyễn Cẩm Hồng - CEO công ty TNHH Vang vọng trống chầu tâm sự. Qua lời chia sẻ của bà, người nghe có thể thấy được diễn cảnh của các loại hình diễn xướng dân gian hiện nay đã không được đón nhận tích cực từ phía người trẻ. Do đó, cách tiếp cận độc giả của Lục tỉnh cầm ca luôn được cân nhắc sao cho tương đồng với xu hướng trẻ trung và mới mẻ, phù hợp thị hiếu hiện nay.

Nguyễn Cẩm Hồng - CEO công ty TNHH Vang vọng trống chầu (ngoài cùng, bên trái) chia sẻ những câu chuyện thú vị về chuyện đời, chuyện nghề

Nhà nghiên cứu Huỳnh Ngọc Trảng tâm sự tại buổi ra mắt “Tôi rất vui với những việc mà mình đã làm trong suốt mấy chục năm qua, đồng thời hạnh phúc vì nhận thêm được sự hưởng ứng, đồng tình từ những con người yêu mến nền nghệ thuật nước nhà. Họ nỗ lực đem các thành tựu nghiên cứu phổ biến ra công chúng, gợi ý cho công chúng nhớ về vô số nét đẹp trong văn hóa nước nhà để từ đó nỗ lực gìn giữ bản sắc Việt”. Được biết, ông Huỳnh Ngọc Trảng cùng các nhà nghiên cứu khác như Nguyễn Thị Mỹ Liêm, Lê Hải Đăng, Vương Hoài Lâm và Ban Nghệ thuật cổ truyền Vạn Đức Quang đã xây dựng nên nền tảng kiến thức quý báu cho nhóm tác giả, hỗ trợ thực hiện và cho ra đời bộ sách Lục tỉnh cầm ca

Nghệ sĩ đàn Sáu Hưng biểu diễn cùng nghệ sĩ Song Oanh tại buổi gặp gõ

Mỹ Hạnh